4.3 Betonspuiten / spuitbeton

Spuitbeton wordt al lange tijd toegepast. Circa 100 jaar geleden is spuitbeton in het buitenland ontwikkeld voor toepassing in de tunnel- en bergbouw. In de mijnbouw werd spuitbeton toegepast om met name de hoofdgangen te versterken. In Nederland was dit de eerste kennismaking met spuitbeton. In de staal- en petrochemische industrie kent men al zeer lang de toepassing van vuurbestendig spuitbeton.

Het ‘droge’ betonspuitsysteem

Bij het betonspuiten wordt betonmortel met kracht op een willekeurige ondergrond gespoten. De reeds gemengde droge mortel wordt in zakken of in silo’s op het werk aangevoerd. Vervolgens wordt de mortel in een betonspuitmachine gestort. Een schoepenrad onder in de machine doseert de hoeveelheid mortel naar een transportslang. Met perslucht wordt de mortel naar het te behandelen oppervlak gebracht. Pas in de spuitkop wordt door de betonspuiter water aan de mortel toegevoegd. De bevochtigde mortel verlaat met grote snelheid de spuitkop richting het te behandelen oppervlak. In meerdere spuitlagen kan een onbeperkte laagdikte worden opgebouwd.

Het ‘natte’ betonspuitsysteem

Hierbij wordt de mortel vóór het verspuiten met water gemengd en vanuit een worm- of plunjerpomp door slangen naar de werkplek getransporteerd. Een kleine compressor levert de benodigde lucht, die in de spuitkop voor het verspuiten van de mortel zorgt. De voordelen van het ‘natte’ systeem ten opzichte van het ‘droge’ systeem zijn minder stofvorming en minder ‘rebound’. Nadelen zijn de geringere transportafstand van de meng-  tot de spuitplaats en de hogere prijs van de mortel.

De spuitbetonmortel

De spuitbetonmortel wordt fabrieksmatig samengesteld. Daarbij besteedt men grote aandacht aan de korrelopbouw van het mengsel. De maximale korrel is meestal niet groter dan 8 mm. Door het hoge cementgehalte, een lage watercementfactor en de grote dichtheid van spuitbeton kunnen sterktecijfers bereikt worden, die overeenkomen met de sterkte van normaal grindbeton.
Spuitbeton heeft een goede waterdichtheid; dit heeft tevens een goede vorstbestendigheid tot gevolg. Spuitbeton is voorts sterk alkalisch. Dat betekent dat het wapeningsstaal goed beschermd wordt tegen roesten.

De toepassingen

Spuitbeton vindt zijn toepassing in zowel bestaande bouw als in nieuwbouw. Met name daar, waar beton grootschalig gerepareerd of versterkt moet worden, is spuitbeton een zeer geëigende methodiek.  

Spuitbeton in de Woningbouw
- Herstel van wapeningscorrosie op balkon en galerijranden.
- Aanbrengen van een extra dekking aan de onderzijde van balkon- en galerijvloeren.
- Herstel van brandschade.

Spuitbeton in de Utiliteitsbouw
Herstel van wapeningscorrosie en het vergroten van de betondekking van kolommen, balken, wanden en de onderzijde van vloeren, eventueel voorzien van extra wapening bij:
- kantoorgebouwen
- ziekenhuizen
- verpleeghuizen
- universiteitsgebouwen
- scholen
- gevangenissen
- winkelcentra
- parkeergarages
- stationsgebouwen
- hangars
- shelters
- gasverdeelstations.

Spuitbeton in de Industrie
Herstel van wapeningscorrosie en het vergroten van de betondekking van kolommen, wanden en vloeren., al dan niet voorzien van extra wapening bij:
- chemische installaties
- table-tops
- pipe-racks
- silo’s
- laad en losplatforms
- steigers
- koelwaterkanalen
- tank- en andere fundaties.

Spuitbeton wordt ook aangebracht om brandvertragende lagen op staalconstructies aan te brengen. Dat gebeurt vooral in de olieindustrie.

Spuitbeton in de Infra- en Waterbouw
Herstel van wapeningscorrosie en het vergroten van de betondekking van kolommen, balken, wanden en vloeren, eventueel voorzien van extra wapening bij:
- verkeersbruggen
- spoorbruggen
- pijlers en landhoofden
- viaducten
- sluizen
- stuwen
- scheepsdokken
- rioolwaterzuiveringen
- pompstations
- steigers
- tunnels.

Spuitbeton in de Nieuwbouw
Spuitbeton kan zeer goed in de nieuwbouw worden toegepast.
Ontwerpers en constructeurs maken dankbaar gebruik van spuitbeton; het kan in iedere gewenste vorm worden aangebracht. Bovendien hoeft spuitbetonnen constructie maar éénzijdig bekist te worden.
Spuitbeton wordt daarom toegepast bij:
- de aanleg van hellende vlakken.
- zwembaden met ronde vormen
- het maken van schaaldaken
- het maken van vliegtuigshelters
- het vullen van voorspankasten
- het maken van rotspartijen in dierentuinen
- het maken van kano- en wildwaterbanen.

VBR-leden zijn gespecialiseerd in betonreparatie en spuitbetontechnieken.
Surf naar www.vbr.nl en klik op de button ‘selecteer uw VBR betonreparatiebedrijf’.